© 2018 door Lingua Franca Bergstraat 14A B-9190 Stekene BE0440 922 804

  • Facebook Social Icon
  • Twitter Social Icon

“Ongelijkheid komt vanzelf”

Bijgewerkt: 7 jun 2018


Dat zegt David Hémous, Prof aan de Universiteit van Zürich, op basis van zijn onderzoeken.

In Le Monde van 29 mei j.l. verklaart hij deze natuurlijke ongelijkheid door schokken die buiten de normale economische processen liggen. In het model dat hij ontwikkelde, zie je duidelijk hoe innovatie toeneemt naarmate de lonen stijgen en hoe automatisering menselijke arbeid vervangt. Met andere woorden, automatisering is inherent aan economische ontwikkeling. Daardoor neemt de ongelijkheid tussen vergoedingen voor routinejobs en de andere banen met meer toegevoegde waarde toe.

Die ongelijkheden neem je niet zomaar weg concludeert hij: vorming en opleiding is prima maar heeft meer effecten op de lange termijn. (Dat durven we nu bij GeenPoespas in vraag te stellen door competentie gerichte just-in-time opleiding in te schakelen!)

Fiscale stimuli op de laagste salarissen kan tijdelijk en, op korte termijn helpen maar het minimum loon verhogen is nefast en zet nog meer aan tot automatiseren. Het allerergste wat de overheid kan doen is innovatie gaan belasten, want dat is eigenlijk een belasting op groei.

Reeds in 2015 analyseerde Hémous, samen met vier andere auteurs de relatie tussen innovatiegraad en de inkomensongelijkheid. Deze working paper loont de moeite om eens door te nemen. U vindt deze paper hier: http://www.nber.org/papers/w21247.pdf

Daarnaast is “The Rise of the machines: Automation, Horizontal Innovation and Income” eveneens interessant om door te nemen. Hij publiceerde dit in 2014 samen met Morten Olsen toen hij aan INSEAD doceerde.

Uit deze paper (pp. 21-22) citeren wij graag hoe automatisering de lagere en de hogere lonen beïnvloedt.


Deze twee grafieken ontbinden de groei in twee factoren: innovatie en automatisering. Bij de start van een bedrijfscyclus is er weinig automatisering en is de enige bron van groei in beide groepen innovatie. Wanneer automatisering toeneemt wordt laaggeschoolde arbeid vervangen door machines en wordt deze laaggeschoolde arbeid geheralloceerd naar nieuwe, nog niet geautomatiseerde productiesystemen. Daardoor is de impact van automatisering op lage lonen negatief terwijl horizontale innovatie positief is: er zijn meer producten op de markt en de relatieve impact van automatisering neemt af. Op de hogere lonen heeft automatisering dan weer een positieve impact terwijl de impact van horizontale innovatie afneemt.


David Hémous, een te volgen economist, ons inziens.

Maar wat leerden wij hieruit?


Bij GeenPoespas leerden we twee dingen die we in de praktijk toepassen: die exogene schokken leveren wel eens capaciteitsproblemen op: automatisering is een stapsgewijze operatie. Zowel kostentechnisch als vanuit het standpunt van capaciteitsbenutting is er ruimte voor snel inzetbare flexwerkers. Tussen twee capaciteit verhogende investeringen in automatisering is er ruimte voor flexwerk.

De tweede les is dat ondernemers en managers hun goede krachten die dreigen de boot te missen aan boord moeten houden met juist gedoseerde, competentiegerichte opleiding. Want de hogere eisen die automatisering stelt aan medewerkers vragen om een hogere opleidingsgraad. De ontslagkost voor mensen die niet meekunnen gecombineerd met de aanwervingskost voor nieuwe medewerkers met een hogere opleidingsgraad zou wel eens hoger kunnen liggen dan zo’n scholingskost.

Samengevat: dat we niet bij de pakken moeten blijven zitten!


#automatisering #loonkloof #innovatie

95 keer bekeken1 reactie